Home > Verhalen > Van Dam onderwijst

Van Dam onderwijst

9 september 2009

Het was alweer even geleden dat ik mijn prachtvolle geboortestad Leiden bezocht.

Reden van het ritje naar het ‘wilde westen’ vormde de eerste lezing uit het programma ‘Studium Generale‘ van mijn Alma Mater: de Rijksuniversiteit Leiden.

Onder de titel “Over smaak valt WÈL te twisten” (ofwel: “smaak is geen kwestie van democratie”) hield erkend fijnproever en smaakgoeroe Johannes van Dam gisteravond een voordracht over het centrale thema van deze cyclus: “Eten en Vreten“.

Veeleer zou Van Dam het zèlf “Eten en Weten” hebben genoemd, aangezien zijn benadering van het onderwerp doorgaans een semi-wetenschappelijke is.

De man mag met een gerust hart erudiet worden genoemd. Niet alleen beschikt hij over een privé-bibliotheek met 60.000 titels maar ik verdenk hem er zelfs van dat hij ze ook allemaal heeft gelezen.

Zijn parate kennis over producten, bereidingswijzen en kookhistorie grenst aan het onwaarschijnlijke: gooi er een kwartje in en hij praat vijf kwartier in een uur, zijn toehoorders overstelpend met feiten, weetjes en geregeld een ongezouten mening over wat er fundamenteel mis is met de Nederlandse eetcultuur.

De kern van zijn betoog werd gevormd door een uiteenzetting over de teloorgang van onze vaderlandse eetcultuur (ooit wel degelijk bestaand) die door Van Dam in een breed historisch kader werd geplaatst: vanaf de late middeleeuwen via de Gouden Eeuw en de negentiende-eeuwse huishoudschooljuffers (zie noot) tot het onzalige heden.

In zijn exposé bestreed hij – maar dat zijn we wel van hem gewend – allerlei wijdverbreide mis(ver)standen over voedsel en smaak, kritiseerde hij kookboekschrijvers in het algemeen en Wina Born in het bijzonder, en kapittelde hij de Nederlandse restauranthouders, hun chefs en het eetschrijvend journaille (van wie laatstgenoemden volgens Van Dam in overgrote meerderheid aan de leiband van de voedingsmiddelenindustrie lopen).

Hoewel soms ietwat voorspelbaar, was het al-met-al een interessant verhaal: Van Dam is een uitstekend verteller, die zijn kennis en kunde op humorvolle wijze op zijn publiek weet over te brengen. Een publiek dat – afgezien van een irritante, kaalgeschoren, kauwgomkauwende kwallebabbel met ADHD – geboeid aan de lippen van de gelegenheidsprof hing.

Geleerd heb ik óók nog iets: de 3-oktoberharing (Leidens Ontzet) hoort niet op wittebrood maar op wijtebrood, dat van tarwe wordt gemaakt…

En passant deed Van Dam zijn toehoorders nog een alternatieve bereidingswijze voor patates frites aan de hand waarover u meer kunt lezen in één der volgende edities van Elsevier Magazine (nr. 38, 19 september 2009, pag. 77: ‘Friet’).

Voorafgaand aan dit academisch uitstapje heb ik samen met Christel (van Daily stuff) snel wat dim-sum gesnackt op het terras van Brasserie De Poort. Ik zou kunnen zeggen dat het gezellig was, maar dat mag niet van Johannes…
Hoewel aan de kleverige kant waren de gestoomde deegbundeltjes overigens prima.

Nadat ook Dominique (geregelde gast c.q. commentator op dit blog) zich bij ons had gevoegd beleefden we een amusante avond die met koffie, wijn en bier werd afgesloten op het stadsbinnentuinterras van Camino Real.


Noot:

Waarom wij culinair afzien

Andere lezenswaardige artikelen:

De openbaring van Johannes
Proeven kun je leren
De macht van Johannes

Categorieën:Verhalen
  1. Dominique
    9 september 2009 om 17.16

    “En toen werd het toch nog gezellig” (Gert-Jan Dröge).

  2. Carla
    10 september 2009 om 16.26

    Ha leuk! Christel vertelde al dat het onderhoudend en gezellig was. Camino Real ziet er trouwens leuk uit zo op de foto.

  1. No trackbacks yet.
Reacties zijn gesloten.